პორტერის რევოლუცია

1754 წელს გამოსულ დიდ წიგნში ლუდის მოხარშვის ტექნოლოგიების შესახებ „ლონდონის და სოფლის ლუდი“ საერთოდ არ არის ნახსენები პორტერი. როდესაც ამ წიგნის გამოსლისას უკვე ოთხ წელიწადში მთელს ინგლისში პორტერს ეროვნულ ლუდს უწოდებდნენ.

პორტერი უცბად გაჩდნა არსაიდან და მაშინვე დაიპყრო ჯერ ლონდონის, შემდეგ კი მთელი ბრიტანეთის ლუდსახარშები. XVIII საუკუნეში ბრიტანეთის ხელისუფლებამ ომი გამოუცხადა ჯინს, რომელსაც პირდაპირი მნიშნელობით ადამიანები სიკვდილამდე მიყავდა. თუმცა სოფლებში მშვიდად და უდარდელად განაგრძობდნენ ელის მოხარშვას. შემდეგ ბრიტანეთმა ალაოზე გადასახედები გაზარდა იმისთვის, რომ საფრანგეთთან ომში დახარჯული რესურსები აღედგინა. ლონდონის ლუდსახარშები ლუდს ნაკლები ალაოთი და მეტი სვიით ხარშავდნენ. ლონდონელებს ენატრებოდათ ძველი, ტკბილი დრო და ელი. ამიტომ სოფლიდან ჩამოტანილ შედარებით ტკბილ ელს, ლონდონურ მეტ სვიაზე დამზადებულ ლუდს ურევდნენ.

ბრიტანეთის სოფლებში ტკბილი ელის დიდი მარაგი ქონდათ ასე 1 წლის დაძველებით სპეციალურ ხის კასრებში. ლონდონი გადაავსო ასეთმა „დაბერებულმა“ ლუდმა. 1 წლის განმავლობაში ბაქტერიები ლუდს მომჟაო გემოს აძელვდნენ, რომელიც იმ დროში ძალიან ფასობდა. ლონდონის ლუდსახარშებს კი გასავალი მეტი ქონდათ, ფართი და დანაზოგი კი იმდენი არა, რომ ლუდი 1 წელი გაეჩერებინათ, ისინი მას მაშინვე ყიდდნენ. ამიტომ ისინი სოფლიდან ჩამოტანილ დაბერებულ ლუდს თავის ღია და მუქ ლუდს ურევდნენ. ასეთ ლუდს „სამი საცობი“ ერქვა. რადგან სამ სხვადასხვა კასრში დაყენებული ლუდის ნაზავი იყო. შერეული ლუდი პოპულარული გახდა, თუმცა ის ნაკლებად ხელსაყრელი იყო ლონდონის ლუდსახარშებისთვის. ლონდონელი ლუდსახარშები მზად იყვნენ პროტესტი გამოეთქვათ სოფლელი კოლეგებისთვის და ბაზარი ახალი პროდუქტით დაემპყროთ.

გარღვევა მოხდა 1722 წელს, როდესაც ლონდონის ლუდსახარშის მფლობელმა რალფ ხარვუდმა გააკეთა „სამი საცობის“ კოპია ლუდის შერევის გარეშე. მან ლუდი ერთ დიდ კასრში დაამზადა და ასეც დაარქვა „მთლიანი კასრი“. ცნობილი არ არის ხარვუდის ლუდის მოხარშვის ტექნოლოგია, არის მოსაზრება რომ ის სამი სხვადასხვა სახის ლუდს ცალ-ცალკე ხარშავდა და ბოლო ეტაპზე ურევდა. ყველა შემთხვევაში „მთლიანი კასრი“ ნამდვილ სენსაციად იქცა და სულ მალე ის უკან ჩამოიტოვა პორტერმა. პორტერი მტვირთავებში გახდა განსაკუთრებით პოპულარული, მტვირთავები კი მაშინ ლონდონის ქუჩებს ავსებდნენ და ფაქტობრივად უმრავლესობაში იყვნენ. პორტერს ქონდა ეფექტი კარგად დამდგარი, ტკბილი და ძალიან არომატული ლუდის. გარდა ამისა იაფი იყო, იმ დროისთვის ყველაზე იაფი და გემრიელი ლუდი. ამიტომ მან მთელი ბრიტანეთი აალაპარაკა. მაშინ პორტერი მუქი, ღია და „დაბერებული“ ლუდის შერევით მზადდებოდა. თუმცა XIX საუკუნიდან დაიწყეს პორტერის ერთი სახის ლუდით დამზადება. ეს მხოლოდ მაშინ გახდა შესაძლებელი როდესაც მარცვლის მუქ ფერამდე მოხალვის ტექნოლოგია შეიმუშავეს.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / შეცვლა )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / შეცვლა )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / შეცვლა )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / შეცვლა )

Connecting to %s